• طبقه بندی مقالات
    • معرفی و بررسی ایجاد مرکز جهانی مبارزه با ایدئولوژی افراط گرایانه در فضای مجازی توسط عربستان سعودی

      مقدمه

      روز یکشنبه 31 اردیبهشت 1396 (21 می 2017) دونالد ترامپ رئیس جمهور ایالات متحده امریکا و سلمان بن عبدالعزیز آل سعود، مرکز بین‌المللی مبارزه با ایدئولوژی افراط گرایانه که به کمک تکنولوژی مدرن علیه افراط گرایی مبارزه خواهد کرد، را افتتاح کردند. این مرکز در شهر ریاض ایجاد شده و هیئت مدیره آن مشتمل بر 12 نماینده از کشورهای مختلف است. شیخ ناصر البقمی از عربستان سعودی در حال حاضر دبیر کلی آن را بر عهده دارد. در حال حاضر 350 تکنسین در اتاق مانیتورینگ این مرکز در حال فعالیت هستند. فعالیت­های این مرکز شبیه به سیستم نظارت فرماندهی سایبری آژانس امنیت ملی امریکا NSA می­باشد.

      چشم انداز و ماموریت­ها

      چشم انداز: تبدیل شدن مرکز به مرجع جهانی مبارزه با ایدئولوژی افراط گرایانه و اشاعه اعتدال
      ماموریت­ها: مبارزه فعالانه، افشا و نفی ایدئولوژی افراط گرایانه با مشارکت و همکاری دولتها و سازمانها

      ماموریت­های اصلی این مرکز

      • تحلیل و رصد محتواهای افراطی به زبانهای گوناگون و تعقیب موارد تبلیغات افراط گرایی در شبکه جهانی و جلب و جذب جوانان توسط گروه‌های تروریستی
      • بهره گیری از تکنولوژی هوش مصنوعی برای شناسایی نقاط کانونی انتشار محتوای افراطی
      • پایش و رصد 100 کانال ماهواره­ای از 11 زبان دنیا
      • تولید محتواهای اعتدال گرایانه برای مقابله با افراط گرایی و انتشار درس‌های مذهبی میانه‌رو و معلومات درباره نیاز به همزیستی مسالمت‎‌آمیز

      اهداف راهبردی

      • آگاهی بخشی با اشاعه اعتدال و همزیستی مسالمت آمیز
      • مبارزه با ایدئولوژی افراط گرایانه و جلوگیری از همکاری با آن به هر صورتی که باشد.
      • ترغیب دولتها له مشارکت بین المللی در مبارزه با ایدئولوژیث افراط گرایانه
      • پیشگیری از طریق رد سخنان افراط گرایانه در عین مبارزه با فعالیتهای افراط گرایان و مهار تاثیر آنها

      محورهای اصلی پیش رو

      • ایدئولوژی: تقویت مبارزه با ایدئولوژی افراطی و ارائه ایدئولوژی اعتدال گرایانه
      • رسانه: تخریب رسانه های افراط گرایی و افشای فعالیتهای تبلیغاتی آنها
      • دیجیتال: جلوگیری از فعالیتهای دیجیتالی گروههای افراطی و حمایت از تولید دیالوگهایی مثبتی که شکاف بین جوامع بشری را کم میکند.

      اقدامات

      • رصد: پایش اتوماتیک ایدئولوژی افراط گرایانه در محتواهای به زبانهای مختلف
      • تحلیل: ارائه گزارشهای تحلیلی روزانه، هفتگی و ماهانه از محتواهای مرتبط
      • حضور موثر: اقدامات پیشگیرانه از طریق ترویج فرهنگ اعتدال و مدارا و رد استدلالهای افراطی و همچنین ایجاد اختلال در فعالیت های دیجیتال افراط گرایانه

      مدیریت مرکز

      هیات مدیره مرکز هر 5 سال یکبار تعیین می­شوند و شامل نمایندگانی از کشورهای مختلف (12 کشور)، سازمانهای بین المللی و سایر موسسات فعال در حوزه مبارزه با افراط گرایی است. همچنین این مرکز یک کمیته عالی ایدئولوژی دارد که مرکب از تعدادی از محققان برجسته، روشنفکران و نظریه پردازان جهانی می­باشد. در حال حاضر دبیر کلی مرکز بر عهده شیخ ناصر البقمی می­باشد.

      معرفی زیرسیستم­ها

      1. سیستم رصد و مستندسازی: در این زیرسیستم سخنان و مباحث تهدید کننده و فعالیت­های گروه­های افراطی رصد شده و گزارش آن به شرکت­های رسانه­های اجتماعی، وزارت اطلاعات و امنیت سعودی و وزارت خانه­های اطلاعات و امنیت دیگر کشورهای همکار بین المللی ارائه می­گردد.
      2. سیستم رصد منابع باز: کار این زیرسیستم، جمع آوری اطلاعات و محتوای وب با منبع باز از جمله وب­لاگ ­ها و وب­سایت­ها است. محتوا، جمع آوری، مستندسازی و تحلیل می­گردد.
      3. سیستم تولید محتوا: در این زیرسیستم مجموعه ابزارهای تولید محتوا، به منظور انتقال داده­ها و پیام­ها از اینفوگرافیک و موشن گرافیک استفاده می­شود.
      4. سیستم ایندکس تروریسم مرکز: این سیستم داشبورد اصلی است که به شناسایی و ارزیابی فعالیت­ها در موقعیت­های مختلف در سراسر جهان کمک می­کند. این سیستم با بهره­گیری از هوش مصنوعی و مدل­های تحلیلی خاص، احساسات محتوای به زبان عربی را تحلیل می­کند و محتوا را براساس جهت­گیری نسبت به افراطی­گری (هوادار، مخالف و خنثی) تقسیم­بندی می­کند. این سیستم در داخل عربستان و با خرید برخی پتنت­ها از خارج از کشور توسعه یافته است و مشارکت­کنندگان را دسته­بندی می­کند.
      5. سیستم مانیتورینگ رسانه­های بین المللی: این سیستم 100 شبکه تلویزیونی به 11 زبان را رصد می­کند. صوت آنها را تبدیل به متن می­نماید و متن منبع را به زبان عربی ترجمه می­کند. تمام متن­های ترجمه شده در موتور داده­های عظیم ذخیره­سازی می­شوند و توسط مدل­های هوش مصنوعی تحلیل می­شوند. طراحی کل این سیستم مانیتورینگ رسانه­ای در مرکز مطالعات رسانه 2 سال طول کشیده است و شامل توسعه مدل­های هوش مصنوعی و یادگیری توسط ماشین بوده است که به ماشین­ها آموخته است که چگونه متون را پیاده­سازی، ترجمه و تحلیل نمایند.

      ویژگی­های منحصر به فرد مرکز

      • برتری فنی بی سابقه در ابزار و فن آوری مورد استفاده برای مبارزه با فعالیتهای افراط گرایانه در شبکه های اجتماعی، اینترنت و همچنین دیگر رسانه ها.
      • بهره­گیری از تیمی از محققان میان رشته­ای در حوزه­های گوناگون جغرافیای سیاسی و علوم اجتماعی برای عمق بخشیدن به تجزیه و تحلیل داده­های بدست آمده از گروه­های افراطی
      • بهره گیری از ابزارها و نرم افزارهای نوآورانه برای پایش و تحلیل محتواهای افراط گرایانه (سیستم مورد استفاده می تواند در عرض 6 ثانیه بعد از انتشار محتوا، افراط گرایانه بودن آن را با 80 درصد دقت تشخیص دهد).
      • امکان بکارگیری تکنولوژی مورد استفاده برای انواع زبان ها و گویش های رایج در گفتمان افراط گرایی و توسعه مدلهای تحلیل برای شناسایی نقاط جغرافیای کانونی اشاعه محتوای افراط گرایانه
      • همکاری بین المللی با چشم انداز مشترک برای مبارزه بنیادی با افراط گرایی

      کشورهای مدعو

      54 کشور اسلامی به همراه ایالات متحده امریکا برای این مراسم دعوت شده بودند. اسامی کشورهای مدعو به شرح زیر می­باشد:
      • افغانستان
      • آلبانی
      • الجزایر
      • آذربایجان
      • بحرین
      • بنگلادش
      • بنین
      • برونئی
      • بورکینا فاسو
      • کامرون
      • چاد
      • کوموروس
      • جیبوتی
      • مصر
      • گابون
      • گامبیا
      • گینه
      • گینه بیسائو
      • گویان
      • اندونزی
      • عراق
      • ساحل عاج
      • اردن
      • قزاقستان
      • کویت
      • قرقیزستان
      • لبنان
      • لیبی
      • مالزی
      • مالدیو
      • مالی
      • موریتانی
      • مراکش
      • موزامبیک
      • نیجر
      • نیجریه
      • عمان
      • پاکستان
      • فلسطین
      • قطر
      • سنگال
      • سیرالئون
      • سومالی
      • سودان
      • سورینام
      • تاجیکستان
      • توگو
      • تونس
      • ترکیه
      • ترکمنستان
      • اوگاندا
      • ازبکستان
      • یمن
      • امارات متحده عربی
      • ایالات متحده امریکا

      بازخورد در اخبار جهان و ایران

      الشرق الاوسط:
      هدف اصلی از ایجاد این مرکز مقابله با رواج گرایش‌های افراطی ایدئولوژیکی و حمایت از تحکیم اصول اسلامی میانه‌رو در جهان است.
      خالد الجار الله، معاون وزیر امور خارجه کویت گفت: ایجاد مرکز جهانی مبارزه با تندروی و افراطی‌گری، نتیجه تلاش‌های کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و عربستان سعودی و اقدامات بی‌وقفه آنان برای مبارزه با خشونت و تروریسم در منطقه و جهان است.
      وی افزود: انتظار می‌رود این مرکز نقش حیاتی و فعالی در مبارزه با افراط‌گرایی و از بین بردن افکار تروریستی در منطقه داشته باشد.
      هآرتس:
      به گفته این روزنامه صهیونیستی، کوشنر (داماد یهودی ترامپ) نقش زیادی در برنامه ریزی برای دیدار ترامپ از عربستان به ویژه مذاکراتی که به امضای قرارداد هنگفت تسلیحاتی ده­ها میلیارد دلاری انجامید، ایفا کرده است.
      هآرتس افزود: تا این لحظه مواضع کوشنر درباره راه­های حل و فصل مناقشه اسرائیلی- فلسطینی مبهم است با وجود این که خانواده وی یکی از حامیان مالی مهم پروژه­های شهرک سازی در سرزمین­های اشغالی فلسطین به شمار می­آید و پدرش در گذشته به نتانیاهو بسیار نزدیک بوده است.
      ایسنا:
      ریاض، مرکز جهانی مبارزه با افراط‌گرایی! سران کشورها و دولت‌های شرکت‌کننده در کنفرانس اسلامی-آمریکایی، دراقدامی عجیب پایتخت عربستان را به عنوان مرکز جهانی مبارزه با عقاید و افکار افراطی انتخاب کردند.
      چنین تصمیمی در شرایطی اتخاذ شده است که عربستان سعودی خاستگاه یکی از افراطی‌ترین و خطرناک‌ترین عقاید و افکار تغذیه‌کننده فکری بسیاری از گروه‌ها و فعالیت‌های تروریستی به شمار می‌آید.
      خبرگزاری صدا و سیما:
      تشکیل مرکز جهانی مبارزه با افراط گرایی در قلب تروریسم تکفیری! سعودی ها از مطالبه جهانی برای محاکمه­شان به جرم ترویج تروریسم دچار وحشت شده­اند و حالا با پیش دستی و تاکتیک فرار به جلو می­کوشند خود را مبرا کنند. اما این اقدامات هیچ سودی برای آنها نخواهد داشت مگر اینکه بن بست فرقه وهابیت را اعلام و تمامی مدارس ترویج وهابیت را تعطیل نمایند آن موقع است که می توان باور کرد تغییری در عربستان رخ داده است و البته پاسخگویی به جنایت های گذشته و حال آنها مفتوح است.

      دیدگاه­ها در مورد مرکز جهانی مبارزه با ایدئولوژی افراط گرایانه

      هم اکنون گمانه­زنی­های گوناگونی در خصوص میزان کارآمدی این مرکز وجود دارد. برخی از کارشناسان همچون Bob Baer، تحلیلگر امنیتی و اطلاعاتی شبکه CNN معتقدند که عربستان سعودی سرمایه­گذاری زیادی بر روی توسعه تکنولوژی این مرکز نموده است و این سیستم مشابه سیستم­های استفاده شده توسط CIA، FBI و NSA، احتمالا از عملکرد مناسبی برخوردار خواهد بود. در عین حال برخی دیگر از کارشناسان نظیر تارک فهمی، استاد علوم سیاسی در گفتگوی خود با خبرگزاری Daily NEWS مصر بر این نکته اشاره دارد که هنوز هیچ گونه اطلاعات دقیقی در خصوص مکانیزم عملیاتی این مرکز منتشر نشده است و معتقد است که این مرکز مشابه بسیاری از مراکز دیگری که با همین هدف ایجاد شده اند، دستاورد چندانی نخواهد داشت. ایشان به عنوان نمونه­های ناموفق به تلاش­های صورت گرفته در الازهر مصر در مبارزه با ایدئولوژی افراط گرایانه و ایجاد مرکز هدایه و ثواب در امارات متحده عربی برای مقابله با افراط گرایی اشاره نمودند.
      طی سال­های گذشته همکاری نزدیکی فی ما بین محمد بن نایف، ولیعهد و وزیر کشور عربستان سعودی و سازمان CIA و NSA در خصوص فعالیت علیه آنچه ایشان تروریسم میخوانند، وجود داشته است. به نحوی که در 10 فوریه 2017، مدال George Tenet از سوی ایالات متحده به جهت تلاش­های ولیعهد عربستان در خصوص مبارزه علیه تروریسم به وی اهدا شد. این موضوع حاکی از رابطه 15 ساله میان CIA و وزارت کشور عربستان است.

      ملاحظات

      همانگونه که در مراسم افتتاح این مرکز توسط شیخ ناصر البقمی نیز اشاره شد عربستان سعودی به دنبال رهبری جهان اسلام و فرماندهی ناتوی اسلامی-عربی است. بر اساس راهبردها و ماموریت های اعلامی این مرکز، هدف از ساخت و رونمایی به شکل کنونی در جهت بزرگنمایی و مصرف تبلیغاتی است و مجموعه این فعالیتها می توانست در محیط محدودتری – همانگونه که مشابه آن در اکثر کشورها وجود دارد-صورت پذیرد.
      از نکات و ادعاهای مهم مطرح شده، تشخیص محتوای نامطلوب در کمتر از 6 ثانیه پس از انتشار است که نشان می دهد این مرکز به سرورهای انتشار محتوا مانند توییتر، فیس بوک و ... دسترسی دارد و نمایانگر توافق عربستان سعودی و شرکتهای آمریکایی در همکاری مشترک در این زمینه است.
      به نظر می‏رسد مهم‏ترین وظیفه این مرکز سرنخ‏یابی اطلاعاتی برای سرویس‏های امنیتی و تهیه لیست بلادرنگ از مواردی است که باید در عربستان و در سطح کشورهای اسلامی فیلتر شوند.
      نظر کاربران
      نام:
      پست الکترونیک:
      شرح نظر:
      کد امنیتی:
       
تمامی حقوق برای مرکز ملی فضای مجازی محفوظ است. هر گونه کپی‌برداری از مطالب با ذکر منبع بلامانع است.